Cách bảo trì van búa nước định kỳ giúp hệ thống vận hành bền bỉ

Trong ngành van, câu nói "của bền tại người" chưa bao giờ sai. Nhiều ông lắp xong chiếc Van búa nước là bỏ mặc đó, đến lúc đường ống rung ầm ầm hay máy bơm cháy phớt mới tá hỏa đi sửa. Lúc đó, chi phí thay mới và khắc phục sự cố tốn kém hơn tiền bảo trì định kỳ gấp nhiều lần.

Với kinh nghiệm thực tế, tôi tóm gọn lại quy trình bảo trì giúp thiết bị của ông luôn ở trạng thái trực chiến, đảm bảo hệ thống vận hành êm ái mà không lo bị bục màng hay kẹt lò xo.

1. Tại sao phải bảo trì van búa nước định kỳ?

Nước mình dùng dù sạch đến mấy vẫn có cặn vôi hoặc cát sỏi nhỏ. Qua thời gian, màng cao su sẽ bị chai cứng, lò xo bị mỏi, còn các lỗ nhỏ trên cụm điều khiển rất dễ bị tắc.

Nếu không kiểm tra, khi có sóng áp suất dội về đột ngột, con van sẽ bị đơ và không xả áp kịp. Kết quả là toàn bộ xung lực búa nước nện thẳng vào hệ thống trục đứng, gây vỡ ống âm tường ngay lập tức.

2. Quy trình bảo trì 3 bước cơ bản

Ông nên duy trì việc kiểm tra định kỳ từ 6 đến 12 tháng một lần theo các bước sau:

Vệ sinh lưới lọc và đường ống dẫn

Đây là lỗi hay gặp nhất nhưng lại dễ xử lý. Các dòng van búa nước thường có một bộ lọc chữ Y nhỏ đi kèm để bảo vệ cụm điều khiển.

• Cách làm: Tháo nắp lọc, lấy lưới ra rửa sạch bùn đất và cặn bám.

• Lưu ý: Nếu lưới lọc bị tắc, nước không cấp vào buồng van được, làm van mất khả năng đóng mở theo áp suất.

Kiểm tra màng van và gioăng làm kín

Màng cao su là bộ phận chịu lực nhiều nhất trong hệ thống.

• Cách làm: Tháo nắp van chính, kiểm tra mặt màng xem có vết nứt hay bị mục không.

• Mẹo nhỏ: Nếu màng bị bám cặn trắng nhưng vẫn dẻo thì chỉ cần dùng khăn mềm lau sạch. Không dùng vật sắc nhọn để cạo vì rất dễ làm rách màng.

Kiểm tra độ đàn hồi của lò xo và bôi trơn

Lò xo cần phải nhạy để phản ứng nhanh với sóng áp suất.

• Cách làm: Kiểm tra xem lò xo có bị rỉ sét không. Ông có thể bôi một ít mỡ chịu nước lên các trục dẫn hướng để đảm bảo hành trình đóng mở không bị kẹt cơ khí.

3. Những dấu hiệu cho thấy van cần sửa chữa ngay

Nếu ông thấy các hiện tượng sau thì phải xách đồ nghề ra kiểm tra van ngay lập tức:

• Nước chảy liên tục ra đường xả: Khả năng cao là có rác kẹt ở lá van hoặc màng van đã bị rách.

• Đường ống vẫn kêu dù đã lắp van: Kiểm tra lại cụm điều khiển, có thể lò xo đã bị nén quá chặt hoặc lỗ tiết lưu bị tắc nên van không mở kịp.

• Rò rỉ nước ở các mối nối trên nắp van: Gioăng cao su đã bị lão hóa, cần thay mới để đảm bảo độ kín.

4. Lưu ý quan trọng: Luôn xả sạch khí air

Một hệ thống còn chứa túi khí bên trong sẽ làm van hoạt động rất chập chờn. Trong quá trình bảo trì, hãy luôn mở các van xả khí ở điểm cao nhất của trục ống để đẩy hết không khí ra ngoài. Khí nén sẽ làm sai lệch áp suất cài đặt và khiến việc bảo trì trở nên vô ích.

Kết luận: Bảo trì van chống búa nước không khó, chỉ cần ông tỉ mỉ ở khâu vệ sinh lưới lọc và kiểm tra màng. Làm chuẩn mấy bước này thì hệ thống đường ống nhà ông sẽ bền bỉ cả chục năm.